Не станува збор за мало намалување на ризикот. Фондовите на Шинџи Кунибе во Sumitomo Mitsui DS, голема токиска куќа за управување со пари, излегле целосно од францускиот државен долг и парите ги префрлиле во германски обврзници и во краткорочни јапонски хартии. Причината што ја наведуваат е едноставна: не им се допаѓа фискалната слика во Париз.
Тоа само по себе не ја руши Франција. Еден менаџер не е цела Јапонија. Но сигналот е јасен, затоа што јапонските инвеститори со години беа меѓу најголемите странски купувачи на европски долг. Кога таква куќа вели „доста“ и излегува до последната обврзница, другите почнуваат да прашуваат кој е следниот.
Бројките веќе го кажуваат истото. Разликата во каматата меѓу француската и германската десетгодишна обврзница помина над 140 базни поени, а на 2 октомври стигна и до околу 150. Тоа е најширокиот јаз од еврокризата. Со други зборови, инвеститорите бараат значително повисока камата за да ја држат француската хартија наместо германската, која се смета за најбезбедна во еврозоната.
Осигурувањето од неплаќање, таканаречениот петгодишен CDS, се искачи на околу 81 базен поен, највисоко од 2013. Тоа не значи дека Франција утре банкротира. Значи дека пазарот почна поскапо да ја цени таа можност отколку во повеќе од една деценија.
Зад бројките стои буџет на кој малкумина му веруваат. Владата на Себастјен Лекорну ветува заштеди за да го стесни дефицитот, но парламентот е поделен, а планот се потпира повеќе на даноци и оптимистички претпоставки отколку на вистински резови. Пазарот гласа со каматата, не со соопштенијата.
Домашните банки и фондови што држат француски долг сега гледаат загуба на хартија и потежок излез: ако сите продаваат во иста насока, купувачот бара попуст. Јапонија сè уште држи голем дел од тој долг. Ако уште неколку токиски книги го следат истиот пат, Франција ќе мора да најде нови купувачи токму кога сопствената политика изгледа најнеубедливо.
Остатокот е толкување, не факт. Дека евтиниот јен со години го хранел глобалниот долг и дека неговото повлекување е margin call врз целиот систем, е приказна што кружи по социјалните мрежи. Можеби има зрно вистина. Но веста од оваа недела е потесна и поконкретна: еден сериозен јапонски менаџер ги продаде сите француски обврзници, а спредот со Германија е најширок од 2011. Тоа е доволно за да се сфати зошто Париз повеќе не се третира како обичен европски ризик.
ЗОШТО ОВА СЕ СЛУЧУВА?